VĨNH HÀ - HOÀNG HƯƠNG - TRẦN HUỲNH ghi * GS Nguyễn Minh Thuyết (nguyên phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa giáo dục thanh niên - thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội): Khảo thí và kiểm định chất lượng độc lập Tôi ủng hộ việc đánh giá học sinh trong cả quá trình
Cần có một hội đồng chuyên môn thực hiện đánh giá, giám định lại quờ quạng chương trình, các môn học ở ba cấp học. Khi cứ để xét tốt nghiệp THPT không chỉ dồn vào một kỳ thi nữa thì kỳ thi này sẽ giảm sự găng như giờ.
Do vậy, tôi có cảm giác điều này chỉ là mong ước chứ khó khả thi. Với cách này, các địa phương có thể chủ động tổ chức công nhận kết quả tốt nghiệp THPT cho học sinh, với đề thi riêng, thời gian tổ chức kỳ thi cuối cấp riêng, phù hợp với điều kiện, đặc thù của mỗi vùng miền.
Bộ GD-ĐT đã cấp bằng cho học trò nhưng lại dùng một “chuẩn” khác để gác chất lượng tối thiểu thì chẳng khác nào không công nhận giá trị của bằng tốt nghiệp THPT.
Trong đó nên có những lịch trình cụ thể và khả thi. Liệu chuẩn bị có kịp không? Như hiện thời ta thấy số thí sinh thi rớt trong kỳ thi tốt nghiệp THPT rất thấp.
Tóm lại, tôi nghĩ rằng Bộ GD-ĐT nên ban bố dự thảo về đổi mới sách giáo khoa, đổi mới thi cử để công chúng góp ý.
Hiện ở một số nhà nước, các trọng tâm khảo thí và kiểm định chất lượng độc lập có uy tín đã đứng ra tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT. Với phương án này cũng tránh được việc học sinh chỉ học những môn nào sẽ thi tốt nghiệp. Kết quả dự thi do trọng tâm có uy tín tổ chức, lúc đó có thể sử dụng làm cơ sở tuyển sinh vào ĐH-CĐ.
Với chương trình giờ, có thể kỳ thi vẫn có ba môn chính là ba môn phương tiện toán, ngữ văn, ngoại ngữ; các môn thi còn lại học trò sẽ được lựa chọn trong số những môn học quy định. Rất cần những bước đi cụ thể chứ chẳng thể nói chung chung.
Họ làm rất nghiêm và vì là tổ chức độc lập nên không chịu sức ép của ai. Như thế sẽ không có địa phương nào dám “thả lỏng” việc thi tốt nghiệp THPT nữa.
Những trường có khả năng thu hút người học có thể tổ chức thêm kỳ soát đầu vào để loại thí sinh theo nguyên tắc lấy điểm từ cao xuống thấp. Trên cơ sở đó các trường ĐH, CĐ dùng kết quả của quá trình học phổ biến cũng như kỳ thi tốt nghiệp THPT để xét tuyển, tính hệ số các môn học. Bởi tâm lý thầy cô nào cũng thương học sinh, khi đi coi thi, chấm thi cứ nghĩ đến chuyện phụ thân các tỉnh khác “thả” nên mình cũng “thả” luôn chứ không thì học trò mình lại thiệt thòi.
Theo tôi, cách làm triệt để nhất trong khâu tuyển sinh ở nước ta là nên có cơ quan khảo thí độc lập và tổ chức thi nhiều lần trong năm (không phải tuyển sinh). Tính chuẩn xác, khách quan, nghiêm túc của kỳ thi này hiện vẫn là câu hỏi còn bỏ ngỏ. Khi kỳ thi đã giao cho địa phương thì mỗi địa phương có thể có phương án thi khác nhau, với cách chọn môn thi khác nhau.
Vì thí sinh dự thi ĐH-CĐ đều đã tốt nghiệp THPT, về lý thuyết các em đều phải đạt “sàn” về chất lượng. Song song phải tổ chức việc dạy học phổ thông cho tốt để việc đánh giá cuối cấp thực chất hơn và đảm bảo kỳ thi tốt nghiệp thật nghiêm chỉnh. Các môn thi và cách ra đề cũng nên tính tình lại. ------------------------------------ * Tin bài liên tưởng: "Bỏ thi tốt nghiệp, chất lượng giáo dục chắc chắn sẽ xuống" Tránh đổi mới liên tục nhưng chắp vá Nghịch lý giữa hai kỳ thi Không bắt học sinh phải dự thi tốt nghiệp THPT Đổi mới thi để chống bị động tại sao người trẻ quay lưng với sự chân thực? Đừng để con em hi gây chuyện chân thực vì người lớn.
Quan điểm của GS về việc này? - Tôi không tin là có nhiều học sinh chấp thuận “mất” cả ba năm học với bao lăm phí tổn để chỉ lấy cái chứng nhận, trong khi vẫn tồn tại một cái bằng. Khi đó mới có thể nghĩ đến việc gom hai kỳ thi thành một. Thí dụ việc giao kỳ thi cho địa phương tổ chức.
Nếu kết quả thi tốt nghiệp và kết quả kiểm định chất lượng giáo dục không trùng khớp nhau (thí dụ kết quả thi tốt nghiệp rất cao nhưng kết quả kiểm định chất lượng giáo dục lại rất thấp) thì Bộ GD-ĐT sẽ “thổi còi” ngay.
Những cơ sở nào, học sinh nào đã đăng ký dự thi phải nỗ lực để học thật, thi thật. * Dư luận e ngại nếu sử dụng kết quả tốt nghiệp THPT để xét tuyển sinh ĐH-CĐ thì tình trạng thụ động còn nặng nề hơn? - Bộ GD-ĐT giao cho địa phương chủ động nhưng thực tại cả nước vẫn thi một kỳ thi chung trong cùng một thời khắc, với các môn thi như nhau, đề thi như nhau. Nếu học trò nào không muốn dự kỳ thi cuối cấp (để lấy bằng tốt nghiệp và hướng dự thi ĐH-CĐ) thì vẫn được cấp giấy công nhận hoàn tất.
Về lâu dài, tôi ủng hộ phương án của Bộ GD-ĐT xác nhận tốt nghiệp THPT bằng kết quả đánh giá quá trình học tập của học trò cộng với kết quả kỳ thi cuối cấp THPT.
Khi chương trình được điều chỉnh theo hướng dạy học tự chọn, có định hướng nghề nghiệp rõ hơn thì có thể môn thi tốt nghiệp sẽ bao gồm các môn thắt và môn tự chọn của học trò.
Những học sinh chỉ có giấy chứng thực sau này muốn học lên phải làm thế nào? Hơn nữa, nói cho đúng luật thì việc phân luồng diễn ra sau THCS chứ không phải sau THPT. Vả, theo phương án này sẽ có hai loại học trò - một loại có bằng, một loại chỉ có chứng nhận.
Như thế học sinh không phải canh cánh chờ ngày 31-3 hằng năm bộ công bố môn thi mà có thể xác định môn thi từ trước. Như vậy, thực chất Bộ GD-ĐT vẫn là người tổ chức. Cho nên những học sinh đã học lên THPT thì hồ hết đều có hướng thi vào ĐH-CĐ.
* Ông Cao Huy Thảo (hiệu trưởng Trường THPT quốc tế Việt - Úc, TP. Như thế việc đánh giá sẽ chuẩn xác hơn. Và vì Bộ GD-ĐT tự “ôm” lấy bổn phận nên các tỉnh cũng không có bổn phận cao, không làm hết mình, hễ có chuyện gì thì “trỏ” ngay lên bộ.
HCM): Theo như những gì các báo đưa tin thì không thấy Bộ GD-ĐT nhắc đến kế hoạch chi tiết để thực hành việc lấy kết quả thi tốt nghiệp làm căn cứ xét tuyển vào ĐH. Kết quả thi được ban bố công khai, có xếp hạng hẳn hoi.
Cơ quan này phải có ngân hàng đề thi đủ lớn để mọi học sinh sau khi học xong THPT hoặc những người đã tốt nghiệp ĐH, CĐ, TCCN muốn học thêm ĐH có thể được tham dự thi nhiều lần. Như thế thì nơi khác họ sợ gì mà không làm sai. Tuy nhiên, lấy cái mốc năm 2016 để thực hành thì tôi cảm thấy băn khoăn vì chỉ còn hơn hai năm nữa.
Đến thời điểm này ta vẫn chưa có những trọng tâm kiểm định chất lượng giáo dục hoạt động độc lập với Bộ GD-ĐT.
* Có ý kiến cho rằng khi việc thẩm tra học trò trong quá trình học đã được làm tốt thì học sinh học hết chương trình THPT đều có thể được công nhận hoàn thành chương trình. * TS Nguyễn Cam (ĐH Sư phạm TP.
* TS Nguyễn Văn Phúc (hiệu trưởng ĐH quốc tế Miền Đông): Việc đổi mới cơ bản, toàn diện GD-ĐT bộ cũng cần tính đến việc cải tiến chương trình, tổ chức giảng dạy phổ biến theo hướng nhẹ nhàng hơn. Như vậy, cùng với việc xóa sổ kỳ thi tuyển sinh ĐH-CĐ, Bộ GD-ĐT cần nghiên cứu giảm tải chương trình, cân nhắc bỏ bớt một số môn học không cấp thiết.
Nhưng những trường không tổ chức thi, rà soát đầu vào có thể căn cứ vào “điểm sàn” nói trên để xét tuyển. HCM găng bàn thảo sau buổi thi tốt nghiệp THPT môn toán năm 2013 - Ảnh: Minh Đức * PGS Văn Như Cương: Tôi thấy những năm qua Bộ GD-ĐT đặt ra điểm sàn ĐH-CĐ để “chặn đầu dưới” về chất lượng thí sinh dự tuyển vào các trường ĐH-CĐ là điều vô lý. Cố nhiên kết quả tốt nghiệp vẫn phải xét trên kết quả thi và kết quả soát trong quá trình học.
Cái tội lỗi nhất của giáo dục VN hiện thời là việc đánh giá, kiểm định chất lượng giáo dục. Kết quả công nhận tốt nghiệp THPT lúc này có thể được xem là “điểm sàn” để tuyển sinh ĐH-CĐ. HCM): Chủ trương gom hai kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh ĐH thành một là ăn nhập với xu thế của thế giới, tằn tiện được tiền nong, công sức của toàn xã hội. Kỳ thi cuối cấp chỉ cần thi hai môn văn, toán.
Kết quả này kiên cố sẽ đánh giá học sinh chuẩn xác hơn là một kỳ thi với vài tiếng đồng hồ. Tôi nghĩ tiến tới VN cũng cần phải làm như thế. Kết quả học tập của học trò trong cả cấp học sẽ chiếm một trọng số nào đó so với kết quả kỳ thi cuối cấp trong kết quả chung.
Xảy ra một việc nghiêm trọng như Đồi Ngô nhưng chỉ vài giám thị, viên chức ở hội đồng coi thi bị xử lý, không thấy lãnh đạo nào ở chính quyền địa phương hay Sở GD-ĐT chịu bổn phận. * Việc đổi mới thi như trên có thể làm ngay hay phải chờ đổi mới tổng thể giáo dục? - Có những việc có thể làm ngay được.
Và nhiều người trong ngành giáo dục đang lo âu đến năm 2016, điểm thi tốt nghiệp THPT của thí sinh cao ngất trời thì không biết xét tuyển vào ĐH theo cách nào? Tôi nghĩ Bộ GD-ĐT nên có một đề án về việc cải tiến thi.
Học trò có thể học xong môn nào, thi kết thúc môn đó. Cần hội tụ giáo dục và đánh giá học trò bốn nội dung cốt: khả năng tư duy (môn toán), khoa học thực tại (môn lý), khoa học tầng lớp - nhân bản (môn văn - tiếng Việt) và ngoại ngữ. Phải đồng bộ hóa các tri thức từ lớp 1 đến lớp 12. Học trò Trường THPT Trưng Vương, TP. Nếu làm được việc này, các trường ĐH mới có thể yên tâm dùng kết quả thi tốt nghiệp để xét tuyển đầu vào.
Nếu có, hoàn toàn có thể giao nhiệm vụ tổ chức thi tốt nghiệp THPT cho các địa phương, thậm chí có thể giao cho hiệu trưởng các trường THPT. Nếu đến năm 2016 ta vẫn cứ ra đề thi, coi thi, chấm thi như bây giờ, sau đó lấy kết quả kỳ thi này để làm cứ xét tuyển vào ĐH thì không ổn. Các trường phải được trao quyền tự chủ trong tuyển sinh, được khảo sát lại tri thức thí sinh bằng phỏng vấn.
Cần có sự cải tổ chương trình, cải tổ hệ thống giáo dục, “cải tổ” cả con người (những người công tác trong ngành GD-ĐT) và làm thay đổi được quan niệm của tầng lớp. Nếu muốn thực hành đầu tiên phải cải tiến kỳ thi tốt nghiệp THPT, làm sao để kết quả của kỳ thi này tạo được sự tin cẩn đối với xã hội nói chung và các trường ĐH nói riêng.
